Onderwijs Update november 2017

Een verdrietig begin dit schooljaar; tijdens de zomervakantie zijn we onze lieve collega Yvonne Slagboom, projectmedewerker Cultuurmenu, verloren. Een lege plek op onze afdeling. Dankbaar ben ik Els van Alfen, die samen met Fred Tuinder, ervoor heeft gezorgd dat het Cultuurmenu 'gewoon' is doorgegaan. Wat een veerkracht binnen onze afdeling. Niet veel later nog een verschrikkelijk bericht: viooldocente Carolien Heinen overlijdt bij een verkeerongeval. De traan en de lach; we verwelkomen ook een nieuwe directeur. Otto Berg is per 1 november fulltime aan de slag bij FluXus.

Deze Update brengt je een verslag van de inspiratielezing van Mark Mieras, vertelt je over de mogelijkheden rond opera voor de jongste groepen en het vormgeven van maakeducatie voor scholen. We slui ten af met een dankbaar bericht van de leerlingen van De Golfbreker.

Maaike Haas
Programmacoördinator Onderwijs

Muziek Maakt School!

Tot ons grote verdriet is viooldocente Carolien Heinen, die ook werkzaam was op veel basisscholen in Zaanstad bij het programma Muziek Maakt School, door een noodlottig ongeval in de nacht van 28 op 29 oktober overleden.

Op 2 november was er op de Muziekschool van FluXus de mogelijkheid om afscheid van haar te nemen. Veel directeuren, leerkrachten en kinderen van de basisscholen waarop zij werkte zijn langs geweest. Ook waren er veel tekeningen van kinderen, bloemen en mooie kaarten. Wij, maar zeker ook de familie was hierdoor enorm geraakt.

Gertru Pasveer
projectleider Muziek Maakt School

Buiten de lijntjes kleuren met Mark Mieras

Inspiratie en nieuwe inzichten in hoe belangrijk kunst is voor de ontwikkeling van het brein van kinderen: dat bracht de lezing van Mark Mieras bij FluXus op 11 oktober. De wetenschapper was uitgenodigd door FluXus in samenwerking met schoolbesturen Agora en Zaan Primair. Wat leer je eigenlijk als je buiten de lijntjes mag kleuren..?

In de inleiding benadrukte Mieras dat kunst als uitingsvorm van alle tijden is met als voorbeeld onder meer de grotschilderingen van Lascaux. Uit afbeeldingen in grotten en muziekinstrumenten die gevonden zijn, blijkt dat iedereen kunst maakte. Waarom eigenlijk? Tsja, als je hoort dat er bij opgroeiende kinderen zes miljoen verbindingen tussen de hersenhelften per seconde worden gemaakt, dan ga je nadenken hoe we die secondes nu invullen en: hoe we dat nog beter kunnen doen. ‘Unieke ervaringen maken unieke hersenen,‘ aldus Mieras.

Met uitspraken als: ‘Kinderen doen graag wat de hersenen nodig hebben’, bewegen. ‘Verbindingen die gebruikt worden, die blijven’ en ‘Het kind als gereedschapskist’, opende de wetenschapper zijn betoog voor kunst in het onderwijs. Hij noemde voorbeelden vanuit dans: in de maat dansen waardoor de ‘…snelwegen in het brein kloppen’. Vanuit muziek: dat je beter wordt in luisteren als je muzikaal getraind bent. En beeldend: dat je fouten durft te maken door juist niet binnen de lijntjes te kleuren.
 

En wat is leren eigenlijk? Downloaden op een harde schijf? Of: een spel van verwachting en verassing? Nieuwsgierig zijn, verwachtingen hebben? Best ongemakkelijk soms, want daar worden ook de fouten gemaakt ofwel: leermomenten beleefd. Nieuwsgierigheid wekken door NIET alles te vertellen, iets te raden overlaten zodat er fouten kunnen worden gemaakt. Dat fouten maken goed is en dat deze overtuiging zelfs doorwerkt in hogere cijfers (C.S. Dweck). Kunst laat dingen gebeuren, dat geeft verwarring. ‘Maar…’, aldus Mieras, ‘laat de verwarring bij de leerlingen. Het is onze angst voor fouten maken en het kids naar de zin willen maken, die maakt dat zij de boodschap krijgen dat fouten maken slecht is. Dus stoppen ze daarmee en staat faalangst om de hoek…’

Buiten de kennis leren is buiten de lijntjes leren. Kunst is nooit volledig en bij uitstek geschikt om het leren tot een creatief proces te maken. Ongemak hoort daarbij en is je vriend om te blijven leren. Voor kinderen maar ook voor ons als leerkrachten en begeleiders in dat leerproces. We kunnen het niet laten om te spelen en gelukkig maar. Want leren wordt pas serieus als er plezier is. Aandacht leggen op het goede: is de spelling nu slecht maar het creatief schrijven fantastisch? Leg de aandacht op dat creatief schrijven en vooral: heb vertrouwen dat het met de spelling eveneens goed komt. Wat je met vreugde doet, dat vergeet je niet. Enfin: we hadden voldoende stof om met krakende hersenen de zaal te verlaten.
 
Een laatste uitspraak die we niet snel zullen vergeten, juist omdat hij zo vanzelfsprekend lijkt: ‘Wat je met vreugde leert, dat vergeet je niet’. En zo is het!
 

Nicole Zijlemaker
FluXus Onderwijs

Op naar de Opera! 

Een week voor de zomervakantie werd ik samen met onze programmacoördinator Maaike uitgenodigd op het kantoor van Agora. Of wij, als Fluxus, op 27 september een workshop opera wilden verzorgen met als doelgroep het jonge kind. Dit in het kader van  het opera jaar van Agora. Er restten ons dus nog maar vier werkbare weken….slik. Maar opera kan ik niet weigeren dus reed ik vol goede moed naar componiste Herma van Piekeren in Noordwijk.

Herma is gespecialiseerd in de jonge stem, leidt o.a. het Kleijnkoor in Noordwijk en studeert al jarenlang de kinderrollen in bij stage- entertainment. Daarnaast maakten wij samen al heel wat producties o.a. voor de NCRV en de kinderopera ‘Kinderen van de Zaan.’ Herma’s eerste reactie was; ‘Kleuters, nou daar heb ik niks mee!’ Maar het duurde geen vijf minuten of we keken elkaar aan en riepen tegelijk: ‘Laten we wat maken!’ En zo ontstond het idee van ‘Help, mijn stem is weg!’ over het jarige meisje Merel dat haar stem kwijt is terwijl de vogels toch zo mooi kunnen zingen. Gelukkig wacht haar een prachtige verrassing op haar verjaardag! Drie liedjes en een lief verhaaltje over een meisje dat haar papa mist.
 
Help mijn stem is weg!
Heel hoog in de groene bomen
Tjif-tjaf tjif-tjaf, Roekoe-koe
Hoor je mooie liedjes komen
En de uil die roept Oehoe
En ‘Dudeljo’de wielewaal
Zo klinkt een vrolijk lied
De vogels zingen allemaal
Maar ik, ik kan het niet……

De Agora leerkrachten van de groep 1/ 2 en 3 hebben tijdens de workshop alle liedjes geleerd en samen hebben we het hele stuk doorgelopen. Het boekje en de muziek zijn vanaf januari beschikbaar. Dan gaan zij zelf met hun groepen aan de slag. Alle Agora scholen ontvangen libretto en muziek. Mocht jij, buiten Agora,  belangstelling hebben dan kun je contact opnemen met mij. Want van zingen word je blij. Op naar de Opera!
 
Aga de Wit
FluXus Onderwijs

FluXus en Maakeducatie

Vanaf september denkt FluXus met Zaanse scholen mee over het vormgeven van maakonderwijs op school. Maar wat houdt het eigenlijk in, maakonderwijs?

We leven in een maatschappij die bol staat van technologie en steeds sneller digitaliseert. Het is daarom van belang dat kinderen naast programmeren ook andere vaardigheden meekrijgen die horen bij de 21ste eeuw: van oplossingsgericht denken tot ondernemen en samenwerken. Het gaat om creatieve en technische vaardigheden. Maakonderwijs kan daarbij helpen. Door iets te maken leer je problemen oplossen, de wereld beter begrijpen én deze te beïnvloeden.
 
Keuze te over, dus. Je kan er natuurlijk voor kiezen om je school om te toveren tot een heuse Makerspace waarin je leerlingen alles onderzoeken, van breien tot 3D-printen. Maar eigenlijk maakt het niet zoveel uit hoe groot of klein je begint. Het gaat om de achterliggende gedachte: leerlingen de ruimte geven om zelf te onderzoeken, ontwerpen en problemen op te lossen. Dit kan door aan de slag te gaan met 3D-printen of andere nieuwe technieken en vaardigheden, maar ook door te werken met ambachtelijke technieken zoals houtbewerken, solderen of druktechnieken. Maakonderwijs haakt niet alleen aan op creatief of beeldend werken, maar ook op wetenschappelijk- en natuuronderwijs.
 

Meer weten over Maakonderwijs? Op ABCmaken.nl lees je meer over maakonderwijs. Niet alleen over de doelen, maar over over de verschillende technieken, werkvormen en aanbieders. In opdracht van het Ministerie van OC&W wordt in 2018 een groot Maakfestival georganiseerd met een stevig onderwijsprogramma, inspirerende projecten voor in de klas, internationale sprekers en het beste dat Nederland Maakland te bieden heeft. Zodra de datum en het programma bekend zijn besteden wij hier uitgebreid aandacht aan.
Ester Stoelinga
FluXus Onderwijs

Cursus Hallo Muziek

Nu al weer voor het tweede jaar biedt FluXus zowel bij de Zaan Primair Academie als bij het bovenschoolse professionaliseringscircuit van Agora de cursus Hallo Muziek aan. Tijdens de vier modules, waaruit deze cursus bestaat, maken de leerkrachten kennis met onze werkwijze en wordt er ook gezongen en geoefend met materiaal.
 
Het doel van de cursus is dat leerkrachten door de week, als wij er niet zijn, af en toe iets oppakken van de muziekles. Wij zijn heel erg blij met deze mogelijkheid om onze leerlijn muziek nog beter te kunnen implementeren binnen de scholen!

Het is nog mogelijk om in het kader van de ‘Muziek impuls’ subsidie aan te vragen. De derde tranche is per 1 oktober ingegaan.
Dankzij deze subsidie kan een school maximaal € 20.000 ontvangen om een lange leerlijn muziek op de school gedeeltelijk te bekostigen. Wij kunnen helpen met het aanvragen van deze subsidie.
Gertru Pasveer
projectleider Muziek Maakt School
 

5_Golfbreker.jpgTalentenklassen de Golfbreker bedankt!

Met een warm welkom werden de docenten van FluXus Onderwijs ontvangen in de lerarenkamer van de Golfbreker. Ter afsluiting van het CmK traject Media en Theater 2017 werden wij verrast! Van adjunct-directeur Ron Drukker en groepsleerkrachten Monique en Rinske kregen we namens de school een super leuk dank je wel. De leerlingen hebben ontzettend hun best gedaan en een persoonlijke boodschap voor ons gemaakt.
 
Yvette Schenker
FluXus Onderwijs
 
 
 
 

De leukste creatieve cursussen van de zaanstreek